İskandinav havayolu Scandinavian Airlines (SAS) için son bir kaç yılı dönüşüm yılları olarak özetlemek mümkün. Temmuz 2022’de iflas koruma başvurusunda bulunan havayolu, iki yıl sonra bu süreçten, aralarında Air France-KLM’nin de bulunduğu yeni yatırımcılar sayesinde çıktı. SAS, bu süreçte Star Alliance ittifakından ayrılıp SkyTeam ittifakının bir parçası haline geldi. Air France-KLM Grubu şimdi de SAS’taki azınlık hissesini artırıp, şirketin yönetiminde tek söz sahibi olmaya hazırlanıyor.
Air France-KLM, SAS’ta çoğunluk hisseye sahip olmak üzere düğmeye bastığını açıkladı. Air France-KLM Grubu, şu anda İskandinav havayolunun %19,9 hissesine sahip durumda. Geçtiğimiz yıl, havayolları arasomda kod paylaşımlı uçuşlar, aynı havayolu ittifakına üyelik hamlesi gibi yakın ticari iş birlikleri hayata geçirildi.
Şimdi Air France-KLM, bu ilişkileri bir sonraki seviyeye taşımaya hazırlanıyor. SAS’in hisseleri içindeki payını %60,5’e yükseltmeyi hedefleyen grup, bu adımı, Castlelake ve Lind Invest’in elindeki hisseleri satın alarak gerçekleştirecek. Danimarka devleti ise SAS’taki %26,4’lük hissesini ve Yönetim Kurulu’ndaki koltuklarını koruyacak.
Air France-KLM’nin SAS’a yapmayı planladığı yatırımın değeri, SAS’ın EBITDA ve net borç dahil olmak üzere, son mali performans verilerine dayandırılarak yıl kapanışında belirlenecek. Otorite onaylarının alınmasına bağlı olarak, hedef 2026’nın ikinci yarısında, satın alma sürecini tamamlamak.
Air France-KLM Grubu’nun SAS’taki hisselerini artırma kararı, SAS’ın finansal ve operasyonel performansındaki önemli iyileşme, mevcut ticari işbirliğinin başarısı ve Air France-KLM’nin İskandinav taşıyıcısının uzun vadeli potansiyeline olan güveni gibi faktörlere dayandırılıyor.
Son zamanlarda SAS Havayolları, SkyTeam’e katılmanın ötesinde, köklü değişiklikler yapt. Danimarka’nın başkenti Kopenhag’ı (CPH) küresel bir merkeze dönüştürmeye odaklanan şirket, kısa mesafeli uçuşlarda business class kabini yeniden hayata geçirmek, yolculara ücretsiz Starlink Wi-Fi hizmeti vermek ve kısa mesafeli uçak filosunu yenilemeye odaklanmış durumda
Air France-KLM CEO’su Ben Smith birleşme kararını şöyle açıklıyor:
“SAS’ı Air France-KLM ailesine tam olarak kabul etme olasılığı bizi heyecanlandırıyor. Başarılı yeniden yapılanma sürecinin ardından, SAS etkileyici bir performans sergiledi ve havayolunun potansiyelinin, Air France-KLM Grubu içinde daha derin bir entegrasyonla büyümeye devam edeceğinden eminiz. Bu operasyon, gelişmiş bağlantıdan yararlanacak olan müşterilerimize, tüm İskandinavyalılara ve havayolunu hak ettiği yere geri getirmede özverili çalışmaları ile anahtar rol oynayan SAS ekiplerine fayda sağlayacaktır. Mükemmellik ve hava taşımacılığı için daha sürdürülebilir bir geleceğe yönelik ortak bir bağlılıkla, birleşmiş bir havayolu grubuna katılacaklardır. Ortak yolculuğumuzdaki bu yeni bölümü dört gözle bekliyoruz.”
SAS’ın Air France-KLM Grubu’na Katılmasının Etkileri
Bu hamle sonrası SAS, Air France, KLM ve Transavia ile birlikte Air France-KLM Grubu’nun bir yan kuruluşu olacak. Ayrıca, Air France-KLM ve SAS’ın “sadakat dahil olmak üzere, tüm iş alanlarında kapsamlı bir entegrasyon yoluyla sinerji potansiyellerini tam olarak açığa çıkarmaları ve ticari faaliyetlerin ötesine geçmeleri” planlanıyor. Yani SAS’ın, Air France-KLM’nin Flying Blue Programı’na katılması, SAS’ın SkyTeam transatlantik ortak girişimine katılması da muhtemel görünüyor.
Avrupa’daki küresel havacılık “üç büyük” havayolu grubu (Air France-KLM, IAG ve Lufthansa Group) tarafından domine ediliyor. Coğrafi olarak, Amsterdam ve Paris’in sadece 250 mil uzakta olması ve bağlantı amaçları açısından benzer coğrafyaya sahip olması göz önüne alındığında, Air France-KLM Grubu’nun havayolu coğrafyasını biraz genişletmesinde kesinlikle fayda var.
Bu satın alma işlemi, rekabet açısından bakıldığında da adil görünüyor. Hem IAG hem de Lufthansa Grubu’nun bünyesinde en az üç küresel taşıyıcı varken, Air France-KLM’nin şu ana kadar sadece iki büyük markası vardı. Bu durum, satın alma hamlesinin, otorite tarafından kabul edilebileceği anlamına geliyor.
SAS’in çoğunluk hissesinin Air France-KLM Grubu’na geçişi, Avrupa havacılığında konsolidasyon hamlelerinin devamının geleceğini düşündürüyor. Air Europa, Condor, LOT Polish Airlines, TAP Air Portugal gibi şirketler önümüzdeki süreçte yepyeni birleşmelerin aktörleri olabilir.
