Havacılık dünyasında zaman zaman yaşanan iletişim hataları ciddi sonuçlar doğurabilir. Ancak bu seferki olay hem şaşkınlık yarattı hem de güldürdü. TAP Air Portugal’a ait bir uçakta yaşanan tuvalet arızası, hava trafik kontrolörleri tarafından “pilot sorunu” olarak algılanınca işler karıştı ve ortaya film sahnesini andıran bir acil durum senaryosu çıktı.
TAP Air Portugal’ın Lizbon (LIS) – Nice (NCE) seferini gerçekleştiren, 106 koltuklu bir Embraer E190 uçağında tuvaletler uçuş sırasında devre dışı kaldı. Bu durum, uçuş emniyetini tehdit etmese de yolcular açısından oldukça rahatsız ediciydi. Pilotlar da iniş önceliği alabilmek için hava trafik kontrolüyle iletişime geçti. Ancak “toilet” (tuvalet) kelimesi, kontrolörler tarafından “pilot” şeklinde anlaşıldı ve işler sarpa sardı.
İletişim Zincirleme Hatalarla Devam Etti
Pilotların yaptığı ilk açıklama şöyleydi:
“Sadece bilgilendirme amacıyla söylüyorum, uçağımızda tuvaletlerde sorun var. Hiçbiri çalışmıyor. Bu nedenle Nice’e mümkün olan en kısa sürede inmek istiyoruz. Daha direkt bir rota ve mümkünse daha yüksek hız talep ediyoruz.”
Ancak hava trafik kontrolörü mesajı tam anlayamadı ve sorular zinciri başladı. Pilotlar defalarca “Tuvalet çalışmıyor, acil durum ilan etmiyoruz ama yardım istiyoruz” dese de kontrolörler bir türlü asıl sorunu kavrayamadı.
En çarpıcı kısım ise şu diyalogda yaşandı:
Kontrolör: “Pilotlardan biri çalışamaz durumda mı?”
Pilot: “Hayır efendim, bir tıbbi problemimiz yok. Sadece tuvaletler çalışmıyor.”
Kontrolör: “Uçakta operasyon yapabilecek pilot olmadığını mı söylüyorsunuz?”
Pilot: “Hayır, böyle bir şey demedim. Normal şekilde inişimizi gerçekleştirmek istiyoruz.”
Tüm bu karmaşanın sonunda kontrolör, iniş yapan uçağın pilotlarının devre dışı olduğu ihtimaliyle acil durum ilan etti. Halbuki tek sorun, çalışmayan tuvaletlerdi…
Bu Nasıl Oldu?
İngilizce, uluslararası havacılıkta standart iletişim dili olsa da pilotlar ve kontrolörlerin çoğu için ana dil değil. Bu da bazen kelimelerin yanlış anlaşılmasına neden olabiliyor. “Toilet” ve “pilot” kelimelerinin benzer ses yapısı, bu absürt karışıklığın temelini oluşturdu.
Muhtemelen herkes kendi İngilizce aksanıyla konuşurken, esas sorun gözden kaçtı: Tuvalet arızası, pilot krizi sanıldı!
Bu olay, havacılıkta doğru iletişimin ne kadar hayati olduğunu bir kez daha gösterdi. Belki de bundan sonra pilotlar “toilet” yerine “lavatory” kelimesini kullanmayı tercih edebilir!
