İsviçre merkezli uçak üreticisi Pilatus Aircraft, Amerika Birleşik Devletleri’ne yönelik tüm iş jeti teslimatlarını durdurdu. Bu karar, Trump yönetiminin İsviçre’ye uygulamaya başladığı %39’luk gümrük vergisi sonrası alındı. Vergi kanunu, 6 Ağustos 2025 itibarıyla yürürlüğe girdi.
Pilatus, 8 Ağustos 2025’te yaptığı açıklamada, bu durumun PC-12 ve PC-24 modellerini kapsadığını belirtti. ABD, şirketin en büyük pazarlarından biri konumunda ve her yıl üretilen her 10 adet PC-12 ve PC-24 uçağının dördü bu ülkeye gönderiliyordu.
Şirket, yaptığı açıklamada şunları kaydetti:
“ABD makamlarının uyguladığı yeni gümrük tarifesi, Pilatus için önemli bir rekabet dezavantajı oluşturuyor. Bu ek maliyetler, ABD ve Avrupa’daki rakiplerimize kıyasla ciddi bir dezavantaj yaratırken, müşterilerimiz arasında da belirsizliği artırıyor.”
Yeni Pazar Arayışı ve Yerel Üretim Planı
Pilatus, ABD pazarındaki kaybı telafi etmek için yeni pazar arayışına girdiğini ve yerel üretim kapasitesini artırmaya yönelik çalışmalarını hızlandıracağını duyurdu. Bu kapsamda Florida eyaletinin Sarasota kentinde yeni bir uçak montaj tesisi kurma planı bulunuyor.
Çalışanların Geleceği
Şirket, 3.000 çalışanının işini korumak için tüm imkanlarını kullanacağını açıkladı. Gerekirse, kısa çalışma modeli ya da doğal personel değişimi gibi yöntemler devreye sokulabilecek.
Vergi Krizi ve Siyasi Tepkiler
Trump yönetiminin yeni gümrük vergileri %10 ile %50 arasında değişiyor ve dünya genelindeki birçok büyük ekonomiyi etkiliyor.
İsviçre, şu anda Suriye, Burma ve Laos ile birlikte en yüksek vergi oranlarına maruz kalan ülkeler arasında yer alıyor. Bu karar, hem İsviçreli yetkililer hem de üreticiler tarafından beklenmedik bulundu.
İsviçre Federal Konseyi, yaptığı açıklamada şu ifadelere yer verdi:
“İsviçre ve ABD güçlü bir ekonomik ilişkiye sahip. İkili ticaret son 20 yılda dört katına çıktı.”
Bern yönetimi ayrıca, 40 milyar İsviçre frangı (50 milyar dolar) değerindeki ticaret fazlasının “adil olmayan ticaret uygulamalarından kaynaklanmadığını” ve 1 Ocak 2024’te tüm sanayi ürünlerindeki gümrük vergilerini tek taraflı olarak kaldırdığını hatırlattı.
F-35 Alımı Gündemde
Konsey, şu anda karşı yaptırım düşünmediklerini açıklasa da, bu vergi artışı İsviçre’de bazı yetkililer ve sanayi liderlerinin ABD’den planlanan Lockheed Martin F-35A savaş uçağı alımının gözden geçirilmesini talep etmesine yol açtı.
