Airbus, A321’e yönelik güçlü talebi karşılamak ve A320 ailesinde aylık 75 uçaklık üretim hedefine ulaşmak için İngiltere’deki eski A380 kanat üretim tesisini yeniden devreye alıyor. Broughton’daki tesise 150 milyon Sterlin’in üzerinde yatırım yapılırken, yeni A321 kanat hattında ilk uçağın üretimi başladı.
Airbus, üretimi sona eren A380 programından kalan önemli tesislerden birini hızla büyüyen A321 programına tahsis ediyor. Şirket, İngiltere’nin Galler bölgesindeki Broughton tesisinde bulunan eski A380 kanat üretim alanını özel bir A321 kanat üretim hattına dönüştürmek için 150 milyon Sterlin’in üzerinde yatırım yapıyor.
Airbus’ın 21 Eylül 2026’da açıkladığı plana göre dönüşümün yıl sonuna kadar tamamlanması hedefleniyor. Yeni hatta üretilecek ilk kanadın çalışmaları ise şimdiden başladı. Tesis tamamen faaliyete geçtiğinde altı kanat üretim istasyonu, bir donatım hattı ve boya tesisi bulunacak. Yeni kapasite doğrudan Airbus’ın hızla büyüyen A321 sipariş havuzuna hizmet edecek.
Airbus’ın siparişlerinin yaklaşık %75’i A321
Yatırımın büyüklüğünün arkasında Airbus’ın tek koridorlu uçak pazarında yaşadığı önemli değişim bulunuyor.
Şirketin yaklaşık 7 bin 500 uçaktan oluşan A320 ailesi sipariş havuzunun yaklaşık yüzde 75’ini A321 modelleri oluşturuyor. Bu oran, havayollarının A320 ailesinin daha büyük kapasiteli üyesine ne ölçüde yöneldiğini gösteriyor.
Airbus CEO’su Guillaume Faury de daha önce A320 ailesindeki pazarın ağırlık merkezinin A319 ve A320’den A320/A321’e, ardından giderek A321 ve A321XLR gibi daha büyük türevlere kaydığını belirtmişti.
A321neo, yüksek koltuk kapasitesinin yanında uzun menzilli versiyonları sayesinde geleneksel tek koridorlu uçakların görev alanının dışına çıkabiliyor. Özellikle A321XLR, havayollarına daha önce geniş gövdeli uçaklarla gerçekleştirilen bazı uzun ve düşük yoğunluklu rotaları tek koridorlu uçakla işletme imkanı sağlıyor.
Talebin A321 tarafında yoğunlaşması, Airbus’ın üretim altyapısını da buna göre yeniden şekillendirmesini gerektiriyor.
Hedef ayda 75 adet A320 ailesi uçağı
Broughton yatırımı, Airbus’ın küresel üretim kapasitesini artırma planının parçalarından biri. Şirket A320 ailesinde 2027 sonuna kadar aylık 70 ila 75 uçaklık üretim seviyesine ulaşmayı ve ardından üretimi aylık 75 uçak seviyesinde istikrara kavuşturmayı hedefliyor. Bu, yılda yaklaşık 900 A320 ailesi uçağı üretilebilecek teorik bir kapasite anlamına geliyor.
Ancak Airbus’ın bu seviyeye ulaşabilmesi yalnızca nihai montaj hatlarının kapasitesine bağlı değil. Motorlardan kanatlara ve diğer yapısal parçalara kadar bütün tedarik zincirinin aynı üretim temposuna çıkması gerekiyor.
Broughton’daki yeni A321 hattı da bu nedenle yalnızca bir fabrika yatırımı değil, Airbus’ın “rate 75” hedefini destekleyen endüstriyel altyapının önemli parçalarından biri.
Şirketin 2026’nın ilk yarısındaki açıklamalarında Pratt & Whitney’in motor tedarikinin A320 ailesindeki üretim artışını etkileyen temel faktörlerden biri olmaya devam ettiği belirtilmişti.
A380’den A321’e
Tesisin geçmişi, Airbus’ın ürün gamında son yıllarda yaşanan dönüşümü de ortaya koyuyor. Broughton, Airbus’ın kanat üretimindeki en önemli merkezlerinden biri. A320 ailesi dahil Airbus uçaklarının kanatları İngiltere’de tasarlanıyor ve üretiliyor. Dönüştürülen bölüm ise daha önce dünyanın en büyük yolcu uçağı Airbus A380’in kanatlarının üretiminde kullanılıyordu.
A380 üretiminin sona ermesinin ardından artık ihtiyaç duyulmayan bu kapasite, Airbus’ın günümüzde en fazla talep gören modellerinden biri olan A321’e aktarılıyor. Böylece dört motorlu, çift katlı A380 için kurulmuş üretim altyapısının bir bölümü, Airbus’ın gelecek yıllardaki büyümesinin merkezinde bulunan tek koridorlu uçak programına hizmet edecek.
Bu dönüşüm aynı zamanda ticari havacılık pazarındaki değişimin de dikkat çekici bir göstergesi. Airbus’ın geçmişte en büyük yatırımlarından biri A380 gibi çok yüksek kapasiteli geniş gövdeli uçaklara yönelikken, günümüzde üretim artışının merkezinde daha esnek ve uzun menzilli operasyonlarda da kullanılabilen A321 bulunuyor.
Broughton’da 480 yeni istihdam
Yatırım İngiltere’deki havacılık sektörü açısından da önemli bir kapasite artışı sağlayacak. Airbus, 2026 boyunca Broughton tesisinde yaklaşık 480 yeni pozisyon oluşturuyor. Bunların 250’si yenilenen A321 üretim tesisinde görev yapacak. Broughton’da halihazırda yaklaşık 6 bin kişi çalışıyor.
Airbus Kanat Bölümü Başkanı Jerome Blandin, şirketin yalnızca üretim artışından söz etmediğini, bunu gerçekleştirecek fiziksel altyapıyı da oluşturduğunu belirtti. Blandin’in verdiği bilgiye göre dünya genelinde her iki saniyede bir A320 ailesi uçağı kalkış veya iniş gerçekleştiriyor ve bu uçakların kanatları İngiltere’de tasarlanıp üretiliyor.
Yeni üretim alanının tasarımında tesiste çalışan personelin görüşlerinden de yararlanıldı. Ergonomi ve teknolojik sistemlerin üretim sürecine entegrasyonu çalışanların katılımıyla şekillendirildi.
Belfast’ta da A220 kapasitesi artırılıyor
Broughton yatırımı Airbus’ın İngiltere’deki tek üretim genişletme projesi değil. Şirket Ağustos 2026’da Belfast’taki A220 kanat üretim tesisinin 6 bin 221 metrekare genişletilmesi için inşaat çalışmalarına başladı.
2028’in ilk yarısında tamamlanması planlanan yeni bölümde üçüncü bir otoklavın yanı sıra A220 kanat üretimine yönelik özel ekipmanlar bulunacak. Belfast, dünyadaki A220 uçaklarının kanatlarının üretildiği merkez konumunda.
Airbus, A220 üretimini 2028’de ayda 13 uçağa çıkarmayı hedefliyor. Belfast’taki yatırım da bu üretim artışını desteklemek amacıyla gerçekleştiriliyor. Böylece Airbus İngiltere’deki iki önemli kanat merkezinde aynı anda kapasite artırıyor: Broughton A321 ağırlıklı A320 ailesinin büyümesini desteklerken Belfast A220 üretim artışına hazırlanıyor.
Airbus üretim kapasitesini talebin merkezine kaydırıyor
Broughton’daki dönüşüm, Airbus’ın önündeki en önemli sorunlardan birine doğrudan yanıt veriyor: Şirketin uçak satmakta değil, aldığı dev siparişleri yeterince hızlı üretip teslim etmekte kapasiteye ihtiyacı var.
Airbus’ın toplam ticari uçak sipariş havuzu Haziran 2026 sonunda 9 bin 222 uçağa ulaşmıştı. A320 ailesindeki yaklaşık 7 bin 500 uçaklık siparişin de büyük çoğunluğunu A321 oluşturuyor. Bu nedenle eski A380 tesisinin A321 hattına dönüştürülmesi yalnızca kullanılmayan bir fabrikanın yeniden değerlendirilmesi anlamına gelmiyor.
Yatırım, Airbus’ın üretim altyapısını havayollarından gelen talebin giderek yoğunlaştığı A321’e doğru yeniden konumlandırdığını ve aylık 75 uçaklık A320 ailesi üretim hedefi için gerekli kapasiteyi şimdiden hazırladığını gösteriyor.
İlk A321 kanadının üretime girdiği yeni Broughton hattındaki altı üretim istasyonunun tamamının 2026 sonuna kadar faaliyete geçmesi planlanıyor.
