Önümüzdeki yıllarda ABD Başkanlarına hizmet verecek olan iki yeni Air Force One için çalışmalar tüm hızıyla sürüyor. Bu uçakların nasıl bir görünüme sahip olacağı kısa süre önce ilk kez ortaya çıktı.

Yeni uçakların dış görünüşü için, eski Başkan Donald Trump tarafından önerilen, daha koyu kırmızı, beyaz ve maviyi renklerin yerine, klasik tasarımın modernize edilmiş bir versiyonu belirlendi.

Mevcut Boeing uçakları, Roosevelt’ten bu yana ABD başkanlarını taşıyor. Şu anda Air Force One olarak hizmet veren iki Boeing 747-200 bulunuyor. Bu uçaklar, üzerinde yapılan modifikasyonlardan ötürü, VC-25A olarak anılıyor. ABD Başkanı hangi uçaktaysa, Air Force One çağrı kodunu o uçak alıyor.

İlgili Haber | ABD Başkanlarının Uçağı Air Force One Tarihi

1987’de teslim edilen mevcut Air Force One uçakları, şu anda 35 yaşın üzerinde. Ayrıca, bu uçaklar bazı güncel teknolojik özelliklere sahip olmamaları, artan bakım maliyetleri ve parça sıkıntısı gibi potansiyel sorunlarla karşı karşıya.

2018’de Başkan Donald Trump, iki yeni Air Force One siparişi için multi milyar dolarlık bir anlaşmaya imza attı. Trump, VC-25B olarak anılacak iki yeni Boeing 747-8 sipariş etti. Trump, uçakların 2021’e kadar hazır olmasını istedi. Ancak başta pandemi olmak üzere, çok sayıda farklı gerekçe ile uçağın üretim süreci gecikmeye uğradı.

Boeing 747 üretimi, geçtiğimiz aylarda tamamen sona erdi. Son teslimatın yapılmasının ardından, 747 programı tarihin tozlu sayfalarına karıştı. Bu uçakların standart Boeing 747’lerden çok daha pahalı olmasının nedeni, üzerinde yıllar boyunca çalışılan sistem ve teknolojilerin uçağa kurulumu için milyarlarca Dolar harcanıyor olması.

Bu modifikasyonlar arasında, özel iletişim sistemi, medikal tesis, özel bir başkanlık odası, uçağın kendisine ait savunma sistemi ve otonom yer operasyonları gibi çok farklı özellikler yer alıyor.

Şaşırtıcı olmayacağı üzere, sipariş edilen iki yeni başkanlık uçağının teslimat takvimi de ciddi şekilde ertelendi. Başlangıçta 2024’te Beyaz Saray’a teslim edilmesi gereken bu uçaklar için yeni takvim belirlendi. Buna göre uçakların ilki 2027; ikincisi ise 2028’de teslim edilecek.

ABD Başkanı Joe Biden, mevcut Air Force One’ın görünümüne çok benzeyen ve aynı zamanda onu 21. yüzyıl için modernize edecek bir tasarıma sahip yeni Air Force One’ın nasıl bir görünüme sahip olacağını ilk kez açıkladı. Yeni ile eski uçakların görünüşü arasında üç temel fark öne çıkıyor:

• VC-25B’lerdeki açık mavi, VC-25A’daki yumurta kabuğu mavisinden biraz daha modern bir ton olacak.
• VC-25B’nin motorlarının kaportasında, VC-25A’lardaki yumurta kabuğu mavisi yerine, kokpit bölgesinde de kullanılan daha modern mavi renk kullanılacak.
• VC-25B’lerde cilalı metal kısım olmayacak. Çünkü modern uçak kaplamaları buna izin vermiyor

Uçağın dış görünüşüne dair tasarım kararının verilmesinin ardından, Boeing’in mühendislik, sertifikasyon hazırlığı ve tedarikçi seçimi için çalışmalara başladığı duyuruldu.

Karşılaştırma yapmak isteyenler için, şu an kullanıma devam eden Air Force One uçağının dış görünümü şu şekilde:

Uçağın genel şeması, 60 yıl önceki Başkan John F. Kennedy’nin Beyaz Saray’da onayladığı tasarıma sadık kaldı. Eskisiyle aynı ikonik görünüme sahip ancak çok daha modern bir tasarım ortaya çıkarıldı.

2019’da Donald Trump, yeni Air Force One uçaklarının dış görünüşü için iddialı ve vatansever renklerden oluştuğunu iddia ettiği bir öneride bulunmuştu.

Trump’ın önerisi, politik olmayan nedenlerle reddedildi. Trump’ın seçtiği versiyonda yer alan, uçağın ortasındaki koyu kırmızı şerit ve gövdenin altında bulunan koyu mavi şerit de kabul görmedi. Trump’ın tercih ettiği renk şemasının, ek mühendislik çalışması gerektireceği, uçağın imalat süresini ve maliyetini artırması gibi sebeplerle geçen yıl reddedildiği doğrulandı. Hava Kuvvetleri, koyu mavi boyanın uçaktaki gelişmiş elektronik bileşenleri aşırı ısıtmakla tehdit ettiğini ve Federal Havacılık İdaresi FAA’den ek yeterlilik testi gerektireceğini açıkladı.

İlgili Haber | Trump AF1’den Neden Nefret Ediyor?

80 yaşındaki ABD Başkanı Joe Biden, Polonya ziyareti sonrası eve dönüş yolculuğu için Varşova Chopin Havalimanı’nda, Air Force One uçağının merdivenlerinden çıkarken dengesini kaybetti ve düşme tehlikesi atlattı. 

Bu olay, ABD tarihinin en yaşlı başkanı olan Biden’ın uçağa binerken yaşadığı denge problemlerinin ilki değil. 

Mart 2021’de Biden, Gürcistan’a giderken, uçağın merdivenlerinde arka arkaya iki kez tökezlemişti. Dönemin Beyaz Saray Basın Sekreteri Karine Jean-Pierre, başkanın yaşadığı bu talihsiz durum için, rüzgarı zamansız esmekle suçlamıştı.

2022 yılı Mayıs ayında Biden, Illinois yolculuğu öncesi Andrews Hava Kuvvetleri Üssü’nde uçağa binerken kısa süreliğine dengesini kaybetti. ABD’nin Başkomutanı, aşağı yuvarlanmamak için merdiven trabzanlarını sağ eliyle sıkıca tuttu.

Ertesi ay, Başkan Los Angeles’a uçmak için uçağın merdivenlerinde yine hafif şekilde sendeledi.

Joe Biden Hasta mı?

Biden’in sıkça yaşadığı bu denge sorunları, Cumhuriyetçiler tarafından, fiziksel ve zihinsel olarak ABD Başkanlığı koltuğunda oturması için uygun olmadığı düşüncelerini, çok daha yüksek perdeden seslendirmelerine neden oluyor. 

Biden, geçtiğimiz hafta detaylı bir fiziki muayeneden geçti. Beyaz Saray Doktoru Kevin O’Connor, başkanın sağlığı ile ilgili hazırlanan beş sayfalık bir raporda, omurga ve bacaklarındaki eklem kireçlenmelerine bağlı gelişen hafif duyusal problemler nedeniyle yürüyüş bozukluğu yaşadığı bilgisine yer verdi.

O’Connor raporunda, Kongre’deki birkaç Cumhuriyetçinin son aylarda talep ettiği başkanın bilişsel durumu hakkında ise hiçbir değerlendirme yapmadı.

İlgili Haber | ABD Başkanlık Seçimlerinde Uçakların Rolü

Air Force One, tüm dünyada insanların en kolay ayırt edilebileceği uçaklardan biri. Ancak ABD Başkanı’nın makam uçağı, aslında sadece bir tane değil ve şu an Joe Biden tarafından kullanılan bir çift Boeing 747-200B’den çok daha fazlası. ABD Başkanı’nı taşıyan her uçak, Air Force One olarak adlandırılıyor ve şimdiye kadar bir çok farklı uçak, bu görevi üstlendi. İşte Air Force One ile ilgili en çok merak edilenler.

Air Force One nedir ?

Air Force One ya da kısaca AF1, ABD başkanını taşıyan her uçağa verilen callsign yani radyo çağrı kodu. 1953 yılında Eastern Havayolları’nın 8610 sayılı ticari uçuşu ile başkanı taşıyan 610 sefer sayılı uçağın tesadüfen aynı hava sahasına girdiği günden sonra, radyo iletişiminde yaşanacak karışıklıkları önlemek adına ABD başkanını taşıyan tüm uçuşlar için “Air Force One” çağrı kodu kullanılmaya başlandı.

Bir çok insan Air Force One denildiğinde, bunu tek bir uçak olarak düşünüyor. Oysa günümüzde Air Force One olarak uçan, 28000 ve 29000 kuyruk numaralı iki adet özel modifiye edilmiş Boeing 747-200B var. Hava kuvvetleri tarafından VC-25A olarak tanımlanan bu ikonik mavi-beyaz uçaklar, 1991’den günümüze ABD başkanları ve ekiplerini taşıdı. George H. W. Bush, Bill Clinton, George W. Bush, Barak Obama, Donald Trump ve şimdi de Joe Biden’a hizmet ediyor.

İlgili Haber | ABD Başkanlık Seçimlerinde Uçakların Rolü

VC-25A uçaklarının menzili yaklaşık 12000 km. Ayrıca havada yakıt ikmali de yapabiliyorlar. Ancak şu ana kadar pratikte böyle bir uygulama yapılma ihtiyacı duyulmadı. Teknoloji harikası güvenlik ve savunma sistemlerine sahip uçaklarda, bir telekomünikasyon birimi, 70 yolcu ve 26 kişilik ekip için özel alanlar sunan 747’ler, çeşitli konferans odaları, yemek odası ve donanımlı bir revire de sahip.

Air Force One uçaklarını kullananlar, yalnızca ABD başkanları değil. Başkan yardımcıları da bu VC-25A uçaklarını zaman zaman kullanabiliyor. Ancak bu durumda uçakların çağrı kodu “Air Force Two” ya da kısaca AF2 olarak değişiyor. Ayrıca ABD yönetiminin kullanımında C-32 olarak da bilinen, özel olarak modifiye edilmiş bir Boeing 757 de bulunuyor. Genelde başkan yardımcısı tarafından kullanılan bu uçakla, eğer isterse ABD Başkanı da uçabiliyor.

Günümüzün en çok tanınan Air Force One uçaklarından önce bu görevi gerçekleştiren eski uçaklara yakından bakalım…

İlk uçan ABD başkanı ve Boeing 314 Clipper

Görevde iken ilk uçan ABD başkanı Franklin D. Roosevelt idi. Ancak başkanın kendi özel uçağı yoktu. Ocak 1943’te Fas’taki Kazablanka Konferansı’na gitmek için ticari bir uçuşta Boeing 314 Clipper ile uçtu. Uçak, Pan Am tarafından işletilen bir Dixie Clipper uçan bot idi.

ABD Hava kuvvetleri, başkomutanı taşımak için ticari uçuşlara mecbur olunmasından hiç hoşnut değildi ve özel bir askeri uçağın, başkan için dönüştürülmesi emrini verdi. İlk dönüştürülen uçak C-87A, 1943 yılında başkanlık için modifiye edildi ve uçağa “Guess Where II” yani ” Tahmin et nerede II” ismi verildi.

Ancak ilk başkanlık uçağının C-87A olması reddedildi. Uçağın güvenlik geçmişi incelendikten sonra gizli servis, ABD başkanının bu uçağı kullanmasını reddetti. Roosevelt yönetimi döneminde farklı kişileri taşımış olsa da bizzat Franklin Roosevelt bu uçakla hiç uçmadı.

Kutsal İnek

C-87A fiyaskosundan sonra ABD gizli servisi, bir Douglas C-54 Skymaster uçağının yeniden konfigure edilip ABD başkanına tahsis edilmesi için düğmeye bastı. Uçağa “The Sacred Cow” yani ” Kutsal İnek ” adı verildi ve VC-54C olarak tanımlandı.

Uçakta bir dinlenme kompartmanı, radyo telsiz odası ve başkanı tekerlekli sandalyesiyle birlikte kaldıracak olan bir asansör yapıldı. Ne yazık ki başkan Roosevelt, ölmeden önce, bu uçak ile yalnız bir kez uçabildi. O tarihi uçuş, 1945’te müttefiklerle yapılacak olan Yalta Konferansı’na katılmak için Kırım’a yapıldı.

Truman’ın “Bağımsızlık” Uçağı

Harry Truman “Kutsal İnek” isimli uçağı uzun süre kullanmadı ve kendi ihtiyaçları doğrultusunda bir uçağın dönüştürülmesi için inisiyatif aldı. Douglas DC-6’dan dönüştürülen uçak, 1947’de VC-118 olarak yönetim tarafından alındı ve başkan Truman uçağa “Independence” yani “Bağımsızlık” ismini verdi.

Uçağın arka kabin bölmesinde başkan için özel bir oda yapıldı. Aynı zamanda orta kabin bölmesi de 24 kişi için koltuk ya da 12 kişi için yatak haline dönüşen bir süit haline getirildi. Uçaktaki bazı teknolojik yenilikler ise o zamanlar için oldukça ileri sayılabilecek bir hava durumu radarı, thrust reverse güç elde etmek için özel sistem, otomatik pilot ve daha büyük yakıt tankları idi. VC-118, renkleri ve kuyruktaki özel tasarlanan kartal figürü ile göz alıcı bir görünüme sahipti.

1953 yılına kadar ABD yönetimine hizmet verdi ve sonrasında başka görevler için tahsis edildi. Şimdilerde ise Ohio eyaletindeki ABD Hava Kuvvetleri Müzesi’nde eski muadili “Kutsal İnek” ile birlikte sergileniyor.

Eisenhower ve Columbine Serisi

Eisenhower’ın başkanlık koltuğuna oturması, beraberinde yeni başkanlık uçağını da getirdi. Bir Lockheed C-121 Constellation tipi uçak, özel olarak dizayn edilip başkanlık için modifiye edildikten sonra VC-121E olarak tanımlandı. Eisenhower tarafından “Columbine II” adı verildi. Söylentilere göre Eisenhower bu ismi verirken, Colorado eyaletinde yetişen bir çiçek türü olan Kolombin’den esinlendi. II numara vermesinin sebebinin de başkanlığa gelmeden önce, ordudaki özel uçağının isminin “Columbine I” olmasıydı.

1953 yılında hizmete giren bu uçak, bugün hala kullanılan “Air Force One” çağrı kodunun kullanılmaya başlandığı ilk uçaktır. Bu önemli anısına rağmen, “Columbine II” yalnızca bir yıl hizmet verdi ve sonrasında Eisenhower tarafından tekrar modifiye ettirildi.

İlgili Haber | Cumhurbaşkanlığı’nın Kaç Uçağı Var?

1954 yılında Lockheed C-121 Constellation uçağı, Eisenhower tarafından daha uzun menzilli, daha büyük, daha hızlı ve daha konforlu olan Lockheed L-1049 Super Constellation uçağı ile değiştirildi. Tahmin edileceği üzere, başkan bu uçağa da “Columbine III” ismini verdi. Columbine III ise ABD başkanına tahsis edilen son piston motorlu uçak olacaktı.

Yine başkan Eisenhower, başkanlık uçağı Air Force One’ı jet çağına taşıyacak olan ilk başkandı. 1959 yılında VC-137A  olarak tanımlanan ve ABD yönetiminin hava filosunun bir parçası olan Boeing 707 Stratoliner uçağı ile uçtu. 40 yolcu taşıma kapasitesi olan bu Air Force One’da yine özel bir telekomünikasyon birimi, konferans salonu ve başkanın özel odası vardı.

Eisenhower bu 707 ile zaman zaman uçsa da 1962 yılına kadar “Columbine III” başkanı taşıyan birincil uçak rolünü sürdürdü ve 1962 yılında bu rolü üstlenen uçak, o Boeing 707 oldu. 1996 yılına kadar başkanlık filosunda hizmet verdi. Ancak bu uçağa Columbine IV değil “Queenie” ismi verildi.

Sipariş üzerine üretilen ilk başkanlık uçağı – Boeing 707

Sipariş üzerine ABD başkanı için özel olarak üretilen ilk uçakla, John F. Kennedy uçtu. Onun Air Force One’ı, 26000 kuyruk numaralı, özel olarak modifiye edilen bir Boeing 707 idi VC-137C olarak tanımlandı. 1962 yılında hizmete giren bu uçak, günümüzde kullanılan ve herkes tarafından Air Force One olarak tanınan uçakların ikonik renkleriyle boyanan ilk uçaktı.

Air Force One uçaklarının ikonik giydirme tasarımı ve uçakların her iki yanında bulunan logosu, endüstriyel tasarımcı Raymon Loewy’e aittir. Bu logo, evrensel olarak ABD’nin güç ve prestijinin sembolü olarak tanınır. Bu prestij sembolüne sahip olan uçak, suikastin ardından başkan Kennedy’nin cenazesini Dallas’tan Washington D.C’ye de taşımıştır.

36. ABD Başkanı Lyndon B. Johnson ise başkanlık yeminini bu uçakta yaptı. Aynı uçak Nixon, Ford, Carter, Reagan ve George H. W. Bush dönemleri dahil olmak üzere bir çok başkanın birincil Air Force One’ı olarak hizmet vermişir. Bu uçağa kardeş olarak 1972 yılında 27000 kuyruk numarası ile üretilen bir başka uçak da filoya katılarak, günümüzde kullanılan 747’ler ile 1990 yılında değiştirilinceye dek hizmet verdiler.

Kısa süre önce ABD Başkanlık koltuğunu Joe Biden‘a bırakan Donald Trump’ın, Başkanlığa ait Air Force One ile Florida Palm Beach’e yaptığı son uçuşundan sonra  herkesin birbirine sorduğu soru aynı: Trump’ın kendi uçağı Boeing 757, Başkanlık uçağı 747’den daha mı üstün?

Havada yakıt ikmali yapabilen ve ihtiyaç halinde bir savaş uçağı eskortu ile seyretme şansına sahip olan Air Force One, içinde bir çalışma ofisi, tuvalet ve konferans odasını da içeren başkanlık süiti ile beraber 370 metrekarenin üzerinde iç alana sahip. Resmi değeri 100 milyon Dolar olarak açıklanan Trump’ın kişisel uçağı 757 ise, altın kaplamalı emniyet kemerleri, bir yatak odası, altın kaplamalı musluklara sahip bir banyo ve sinema bulunduruyor. Trump, uçağını 2011’de Microsoft’un kurucusu Paul Allen’dan satın aldıktan sonra, kabinde göz alıcı bir makyaj yaptırdı.

Birçoğumuz tarafından Air Force One olarak bilinen özelleştirilmiş Boeing 747-200B serisi olan başkanlık uçağı, 12500 km’nin üzerinde menzile sahiptir ve uçakta yaşanabilecek herhangi bir aksilik senaryosu için, sabit bir cerrah, tıbbi oda ve ameliyathane bulundurmaktadır. Air Force One, 70 misafir taşıyabilir ve iki mutfağı 100 kişiyi besleyebilecek kapasiteye sahiptir. Aynı zamanda uçak, başkan için bir komuta merkezi olarak yapabilmesine izin veren yüksek teknoloji ürünü iletişim ekipmanlarına sahiptir.

Trump’ın 757’si 43 yolcu barındırıyor ve yaklaşık 7600 km menzile sahip. Aynı zamanda pilotlar tarafından çok beğenilen bir özellik olan “cam” kokpiti bulunan uçak için. Trump, 2016 başkanlık kampanyası sırasında kendi uçağı için “Air Force One’dan daha büyük, başkan seçilmek bu açıdan benim için bir adım geri adım olacak” demişti.

İlgili Haber | ABD Başkanlık Seçimlerinde Uçakların Rolü

Aslında, Air Force One, Trump’ın 757’sine göre çok ciddi oranda daha büyük. Ayrıca, Air Force One’ın motorları, New York City’nin 70 mil kuzeyindeki Stewart Havaalanında boşta duran Boeing 757’ye kıyasla mükemmel durumda. Trump’ın 757’si 2019’dan beri uçmuyor ve yeni bir motora ihtiyaç duyuyor. Daha önce, uçağın tek bir uçuş yapabilmesi için bir adet Rolls-Royce RB211 motoru için bir arayışta oldukları açıklanmıştı, Bunca süre, uçağın neden hizmete hazır tutulmadığı sorusunun yanıtı ise Trump’ın kendisinde gizli. Trump’ın her fırsatta, dört yıl daha ona tekrar ihtiyaç duyacağını düşünmediğini söylediği iddia ediliyor.

Trump’ın ayrıca saatte 1134 km hızla seyahat edebilen dokuz koltuklu Cessna Citation X özel jeti bulunuyor. Ayrıca Trump, New York, Florida ve İskoçya’da konuşlu üç adet Sikorsky S-76 helikopterine sahip.

Sonucu sadece ABD’yi değil tüm dünyayı etkileyecek olan başkanlık seçimleri geldi çattı. Amerika Birleşik Devletleri’nin 45’inci başkanı Trump bir dönem daha göreve devam mı edecek yoksa rakibi Biden 46’ncı başkan mı olacak? Tüm dünya bu sorunun yanıtını merak ediyor.

İçinde bulunduğumuz küresel koronavirüs salgını, başkan adaylarının seçim kampanyalarını da yeniden şekillendirerek, yapacakları mitinglerin sayısını, halkla yüz yüze görüşme ve temas etme şanslarını da sınırladı.

Başkan adayları, propaganda sürecinde, hepimiz için çok tanıdık bir sahne olan otobüs üzeri mitingleri, sosyal mesafeyi imkansız hale getirmesi nedeniyle gerçekleştiremedi. Çoğunlukla ofislerinde ve evlerinde kalmayı tercih etti; seçmenlere ulaşmak için ağırlıklı olarak sosyal medyayı kullandı.

ABD’nin 29’uncu başkanı Warren Harding de 1920’de, propaganda döneminde tüm dünyada başka bir salgının devam ediyor olması nedeniyle evinin verandasından seçmenlerle yüz yüze iletişim kurmayı tercih etmişti. Günümüzde sosyal medya, veranda buluşmalarının yerini aldı gibi görünüyor.

Seyahat giderleri, ABD başkan adaylarının propaganda sürecindeki toplam harcamaları arasında; televizyon reklamlarından sonra en yüksek ikinci kalemi oluşturuyor. Uçaklar da, onlarca yıldır ABD başkan adaylarının seçim kampanyalarında önemli bir rol oynuyor. Günümüzde salgının etkileri de düşünüldüğünde, adaylar, kampanya süreçlerinde en hızlı ve en güvenli yol olarak uçakları daha stratejik şekilde kullanmak zorunda kaldı. ABD başkanlık seçim süreçlerinde uçakların kullanımının dünü ve bugününe yakından bakalım…

SEÇİM KAMPANYALARINDA UÇAK KULLANIMI ESKİ DEĞİL!

Uçakların, başkan adaylarının seçim kampanyalarında kullanımı zaman içinde çok ciddi bir dönüşüm geçirdi. Bugün, tüm dünya vatandaşları için olduğu gibi ABD başkan adayları için de en güvenli seyahat yöntemi uçaklar. Ancak propaganda süreçlerine uçakların dahil edilişinin mazisi öyle çok uzun bir geçmişe dayanmıyor.

1932 başkanlık seçimleri sürecinde Büyük Buhran yaşanırken, New York Valisi Franklin D. Roosevelt, atacağı cesur adımların, seçmenler tarafından fark edilip ilgi çekeceğine inanıyordu. Bu yüzden de demokratların başkan adaylığını kabul edeceği gün için ilginç bir plan yaptı.

İlgili Haber | ABD Başkanlarının Uçağı Air Force One Tarihi

Roosevelt’in sekreteri Guernsey Cross, American Airways ile iş birliği yaparak, valiyi Albany’den Chicago’ya uçurmak için 1930’ların başında standart bir ticari uçak olan Ford Tri-Motor kiraladı. Yılda sadece 474.000 Amerikalının ticari uçaklarla seyahat ettiği bir dönem olduğu düşünülürse, uçak kiralama hamlesi hem medyanın hem de halkın dikkatini çekmişti.

2 Temmuz 1932 günü sabah 8: 30’da kalkan uçak, Buffalo ve Cleveland’daki duraklardan sonra, kötü hava koşulları nedeniyle – iki saat rötarlı olarak, 16: 30’da Chicago’ya vardı. Roosevelt, uçaktaki zamanını konuşması üzerine çalışarak geçirdi. O akşam adaylığı resmi olarak kabul etti ve Amerikalılara “yeni bir anlaşma” sözü verdi. Sonra da başkanlığa yürüdü.

BAŞKAN ROOSEVELT 11 YIL UÇAĞA BİNEMEDİ!

Ancak Roosevelt’in uçuş hamlesi, başkanlık koltuğuna oturduğunda beraberinde çokça havayolu seyahati getirmedi. First Lady Eleanor Roosevelt uçağı yoğun bir şekilde kullansa da, uçakla seyahat başkan için çok riskli kabul ediliyordu. Roosevelt, Winston Churchill ile önemli bir strateji toplantısına katılmak için Fas’ın Kazablanka şehrindeki konferansa katılmak üzere askeri bir uçakla seyahat ettiği 1943’e kadar yani yaklaşık 11 yıl boyunca başkan olarak hiç uçmadı.

JOHN F. KENNEDY İLK KEZ KENDİ UÇAĞINI KULLANDI!

1960 yılındaki başkanlık seçimleri öncesi, John F. Kennedy, kendi özel uçağı Convair CV-240’ı seçim kampanyası için kullanan ilk aday oldu. Caroline isimli uçağının, Kennedy’e çekişmeli geçen yarışta zaferi kazanması konusunda ne kadarlık bir katkı sağladığı meçhul. Ancak kendine ait bir uçağı olması, Kennedy’nin propaganda sürecinde 225.000 milden fazla seyahat etmesine ve daha verimli bir kampanya yürütmesini sağladığı kesin.

O günden bu yana ABD başkan adayları kampanyaları sırasında özel uçakları yoğun bir şekilde kullandı. Çoğu aday kampanya sürecinde uçak kiraladı veya kampanya için uçak aldı.

OBAMA ÜLKEYİ TRENLE GEZDİ!

2008 ekonomik krizine kadar özel uçaklarla kampanya yürütmek neredeyse sıradan bir olay haline gelmişti. Ülke Büyük Durgunluğa girerken, özel uçaklarla seyahat etmek tepki topluyordu. Senatör Barack Obama da kampanya sürecinde tartışmalı opsiyon yerine tarihi bir ulaşım yöntemi seçti. Geniş kapsamlı bir tren turu ile ülkeyi dolaşarak seçim kampanyasını yürüttü.

Ancak 2012 seçimleri öncesinde, adaylar yine kampanyalarında özel jetleri kullandı. Mitt Romney, 1990 yılında üretilen bir MD-83 kiraladı. En büyük destekçisi Paul Ryan ise 1970 model DC-9 tercih etti. “Amerika’ya İnan” sloganının giydirildiği her iki uçak da Florida’nın Lakeland kentinde düzenlenen bir mitinginde görücüye çıktı.

2008 seçimleri öncesi ülkeyi trenle dolaşarak başkanlık koltuğuna oturan Obama, 2012 seçimlerinin propaganda sürecinde ise Air Force One’ı yoğun şekilde kullandı.

TRUMP ÖZEL JETİYLE REKLAM YAPTI!

Başkan adaylarının seçim kampanya süreçlerinde özel bir jetin belki de en görünür kullanımı Donald Trump ile oldu. 2016’daki yarışta, propaganda sürecinde Trump kendi Boeing 757’sini kullandı. Trump, adı ile süslediği uçağını, mitinglerinde fon olarak kullandı. Böylece uçak, Donald Trump’ın kolay bir şekilde seyahat etmesine izin vermekle kalmadı, aynı zamanda her kampanya durağında kişisel Trump markasını tanıtmasına da yardımcı oldu.

Ticari havacılık endüstrisi, COVID-19 nedeniyle büyük bir darbe aldı ve tarihinin en türbülanslı dönemini yaşıyor. Özel uçaklar bu dönemde seyahat etmenin en güvenli yolu olarak karşımıza çıkıyor. Yolcuların daha rahat ve konforlu seyahat etmesine olanak veriyor ve sosyal mesafe uygulamasını kolaylaştırıyor. Adaylar ayrıca özel jetlerin sadece hızlı, güvenilir ulaşım değil, aynı zamanda Wi-Fi ve diğer uçak içi iletişim teknolojilerini de sağlamasını talep ediyor. Propaganda sürecinde, adayların çılgınca programları göz önüne alındığında ve bir gün içinde çeşitli havaalanlarında beş veya daha fazla duraktan oluşan seyahat talepleri düşünüldüğünde özel jet kaçınılmaz bir seçenek olarak karşımıza çıkıyor.

2020 başkanlık seçimlerinde de hem Air Force One hem de özel uçaklar öne çıktı. Her iki adayın da yetmişli yaşlarında ve Covid-19 için yüksek risk grubunda olması da önemli bir detaydı. Gizli Servis, Başkan Trump’ı Air Force One’da güvende tutmak için daha sıkı önlemler aldı.

JOE BIDEN BOEING 737 KİRALADI!

Joe Biden da kampanyasını, genellikle özel jetinde sağlık yönergelerini ve sosyal mesafeyle ilgili protokolleri daha kolay uygulayabileceği şekilde yürüttü. Biden, 1991’de fabrikadan çıkan ve çok sayıda havayolunun filosunda hizmet verdikten sonra özel jet olarak konfigüre edilen bir Boeing 737’yi kampanya süreci için kiralamış olsa da birkaç defa tarifeli uçakla seyahat ettiğine şahit olduk.

2020 başkanlık seçimi, Başkan Trump ve Joe Biden’ın propaganda sürecinin ilk birkaç ayında evde kalmak zorunda oldukları uygulamaların gölgesinde başladı. Trump ve Biden, kampanyanın son haftalarında mesajlarını duyurmaya çalışırken, uçağı çok sık kullandı ve Beyaz Saray yarışı için kendilerinin en uygun isim olduğunu anlatmaya çalıştı. Bakalım seçimin galibi kim olacak…

Kaynak: Prof. Janet Bednarek - University of Dayton

Amerikan Başkanı Donald Trump, göreve geldiğinden bu yana başkanlık uçağı Air Force One (AF1) ile bir türlü barışamadı. İlk tartışma, başkan seçildikten sonra, Air Force One yerine kendi özel jetini kullanmaya devam edip etmeyeceği üzerine oldu. Karar ABD başkanlarının kullandığı ultra özel güvenlik donanımlarına sahip olan AF1’den yana kullanıldı. Ardından emektar 747’yi değiştirmek istediğini söyleyip; Boeing’e yeni bir uçak hazırlanması konusunda talimat verdi. Beyaz Saray ve Boeing, Şubat ayında iki yeni AF1 uçağı için 3,9 Milyar Dolarlık bir anlaşma yaptı. Trump 2021 yılına kadar uçakların hazır olmasını istedi.

Trump şimdi de gökyüzündeki ikametgahı ve aynı zamanda komuta merkezi olan Air Force One’nin estetiğine ve rahatlığına kafayı takmış durumda. AF1’deki yatağının, kendi özel uçağı 757’deki kadar rahat olması için talimat veren Trump, mevcut AF1’deki yatağın çok demode olduğunu iddia ediyor.

Başkan Trump, yıllardır ABD başkanlarına hizmet veren emektar Air Force One uçağının ikonik boyamasından da hoşlanmıyor. Açık parlak lacivert rengin, “Jackie Kennedy rengi” olduğundan şikayet eden Trump, yeni uçaktaki boyamanın “daha ​​Amerikalı” bir görünüme sahip olmasını tercih ettiğini söylüyor. Bu renklerin ve bu boyamanın Amerika’yı tam olarak temsil ettiğini düşünmüyor. Mavi beyaz ve kırmızı renklerin hakim olduğu yeni bir tasarım yapılması gerektiğini düşünüyor.

BOYAMANIN ALTINDA SANATÇI İMZASI VAR!

ABD başkanının J. F. Kennedy olduğu dönemde first lady koltuğuna oturan Jackie Kennedy, şıklığı, zarafeti ve stiliyle dünya çapında milyonlarca insanın hayranlığını kazandı. Beyaz Saray’da ve yurtdışında uçağın boyamasının yeniden canlandırılmasına adeta ilham verdi.

Ancak Air Force One uçağının yeni boyamasının altında, çok büyük tasarım mirasına sahip birinin ismi yazıyor: Endüstriyel tasarımın babası Raymond Loewy.

Loewy, Paris’te doğan Amerikalı bir tasarımcıydı. Coca Cola makinelerinden Exxon logosuna ve hatta ABD Posta Servisi’nin ikonografisine kadar bir dizi endüstriyel tasarım ve logonun tasarımcısı olması sebebiyle dünya çapında ünlü biri.

Loewy’nin ilk tasarım kariyeri 1919’da, Birinci Dünya Savaşı sırasında mühendislik birliklerinde askerlik görevini tamamladıktan sonra New York’a göç etmesiyle başladı. Loewy’nin illüstrasyonları Vogue ve Harper’s Bazaar’da görülmeye başladı. Ayrıca “Saks Fifth Avenue” ve “Macy’s” lerin vitrinleri için çalıştı.

Loewy’nin portresi, 31 Ekim 1949’da TIME dergisinin kapağında, uçak, tren ve otomobil gibi birçok ürünle çevrili bir şekilde yer aldı. Ayrıca New Yorker Dergisi’nin 30 Aralık 1953 tarihinde çıkan sayısının kapağında, Loewy, ofisinde o güne kadar yarattığı bir çok markanın logosu ile birlikte resmedilmişti.

Loewy çok sağlam ve pratik bir tasarım felsefesine sahipti. Fonksiyonel ve temiz bir güzelliği; gösterişli tasarımlara tercih eden bir anlayışı vardı. “İyi bir tasarım kullanıcıyı mutlu eder” kullandığı sloganlarından biriydi.

Loewy ayrıca uzay programı için 3000’den fazla tasarım geliştirerek NASA’ya yardım edecek kadar havacılık tutkusuna sahipti.

Başkan John F. Kennedy’nin isteği üzerine Air Force One projesinde çalıştı ve eserini milletin hizmetine bağışladı. Başkan Kennedy, o sıralarda kullanımda olan mevcut turuncu renkli boyamayı “Gaudi” eserlerine benzetip fazla renkli buluyordu. Ayrıca uçağın üzerinde yazan ‘MILITARY AIR TRANSPORT SERVICE’ yazısının da değişmesini talep ediyordu; Loewy’nin  tasarımları arasından mavi ağırlıklı olanı seçti ve “Amerika Birleşik Devletleri” yazısında kullanılacak harflerin, Bağımsızlık Bildirgesi başlığında kullanılan harflere benzemesi gerektiğini belirtti.

Başkanlık uçağı için yapılan ilk özgün tasarım konsepti, bugün New York Modern Sanat Müzesi (MoMa) koleksiyonunda yer alıyor. Loewy tasarımı, 1962 yılında hizmete giren Boeing 707 uçağı için hazırlamıştı.

Bugün Air Force One olarak uçan Boeing 747 uçakları ilk uçuşunu 1969 yılında yaptı. Ancak 747’lerin askeri versiyonu olan VC-25’lerden biri Başkan George H. W. Bush döneminde, güvenlik ve iletişim ihtiyaçlarını karşılamak için özel olarak tasarlanarak ABD başkanlarının yeni uçağı haline getirildi.

Uçak Kennedy’den sonraki yıllarda değişmesine rağmen, Loewy’nin ikonik tasarımı, 1962’den sonra hiç değişmedi ve ABD’nin dünya çapında kolayca tanınan bir sembolü haline geldi.

Loewy’nin MoMa’da sergilenen ilk çizimlerinden birinde, mevcut lacivert boyamanın kırmızı çizgilerle tamamlandığı taslaklar görülüyor. Başkan Trump, belki Loewy’nin kırmızı beyaz ve mavi renk düzenini yeniden canlandırarak, kendini mutlu ederken; bir yandan da toplumsal bir miras haline gelen boyamaya saygı gösterebilir diye konuşuluyor.

Amerikan ordusunun yönetim kademesinin de boyamanın değişmesine sıcak bakmayacağı düşünülüyor. Ayrıca Trump’ın sipariş verdiği 2 yeni uçağın 21 Ocak 2021 tarihindeki başkanlık seçimleri öncesinde hazır olması imkansız. 2 ticari yolcu uçağının “Uçan Beyaz Saray” a dönüştürülmesi devam ederken, Trump’ın seçimleri yeniden kazanamama ihtimali de söz konusu. AF1’in boyama tartışmasının uzun süre daha devam edeceği kesin gibi görünüyor.

Eğer radikal olarak yeni bir şey denemeye karar verilirse; bu durum, Amerika’da uçak boyaması konusunda dünyaca ünlü bir tasarımcının ilk terk edilişi olmayacak.

American Airlines, 1967’den bu yana havayolu şirketine hizmet veren Massimo Vignelli’nin kartal logosu ve uçak boyamasını, 2013’te Futureband tasarımıyla değiştirdi. Pek çok insanın yeni logo ve boyamaya alışması epey zaman aldı.

Tabii ki burada unutulmaması gereken nokta, başkanlık uçağının herhangi bir ticari havayolunun uçağına göre, çok daha sembolik ve değişime kapalı olduğu.